Dünyanın birçok yerinden Çerkes aktivistlerin, temsilcilerin ve bilim insanlarının bir araya geldiği Vilnius’ta, tarihi bir konferans gerçekleştirildi. Litvanya Parlamentosu’nun ev sahipliği yaptığı bu organizasyonda yalnızca Çerkesler yoktu. Litvan ve Ukraynalı milletvekilleri; Gürcü ve Amerikalı akademisyenler; Çeçen, Buryat, Erziya, Tatar ve Kırım halklarının temsilcileri ve diasporanın dört bir yanından katılımcılar aynı salondaydı.

AB ve NATO üyesi bir ülkenin parlamentosunda böyle bir organizasyonun gerçekleşmesi başlı başına önemliyken, ortaya konulan içerik ve mesajlar beklentilerin de ötesine geçti. Tarih boyunca Rusya tarafından zulme uğramış, bugün hala benzer baskılarla karşı karşıya olan halklar, konferans sonunda güçlü ve ortak bir mesaj verdi.

Litvanya Meclisi’nde yalnızca Çerkes Soykırımı konuşulmadı. Aynı zamanda Çerkes halkının kendi kaderini tayin etme ve Çerkesya’yı kurma iradesine duyulan saygı da açıkça ifade edildi. Litvan milletvekilleri, Rusya’nın Avrupa için oluşturduğu tehdidin farkında olduklarını ve bu nedenle Çerkeslerin mücadelesini bölgedeki diğer halklarla doğal bir müttefiklik ilişkisi içinde gördüklerini vurguladılar.

Litvanya’nın tarihi, Çerkes halkının yaşadıklarıyla çarpıcı benzerlikler taşımaktadır. Defalarca Rus işgaline uğrayan Litvanlar, 1918’de bağımsızlıklarını kazansalar da 1940’ta yeniden işgal edilmiş, nihayet 1990’da Sovyetler Birliği’nden ayrılarak özgürlüklerine kavuşmuşlardır. Ağır asimilasyon politikalarına rağmen, aydınlarının öncülüğünde dillerini, tarihlerini ve kültürlerini yeniden ayağa kaldırmayı başarmışlardır. Bu tarihsel paralellik, Çerkesler için hem öğretici hem de umut vericidir.

Konferansın ardından, tüm katılımcıların imzasıyla Çerkes Soykırımı’nın Litvanya Parlamentosu tarafından resmen tanınması talebi sunuldu. Bu kararın en kısa sürede parlamentodan çıkmasını umut ediyoruz.

Peki tüm bunlar ne için? Eğer bu tanıma gerçekleşirse, Çerkes Soykırımı üçüncü kez bir bağımsız devlet tarafından tanınmış olacak. Daha önce Gürcistan ve Ukrayna’nın attığı bu adımı, ilk kez AB ve NATO üyesi bir ülke izlemiş olacak. Bu, uluslararası alanda yeni kapılar açan, diğer ülkeler için referans niteliği taşıyan son derece önemli bir eşiktir. SSCB’nin dağılma sürecinde hazırlıksız yakalanmış, tarihsel bir fırsatı kaçırmıştık. Bugün benzer bir sürecin eşiğinde olduğumuz açıktır. Bu kez aynı hatayı yapmamak zorundayız.

Konferans sırasında çevrim içi bağlantılar üzerinden sızan Rus hackerların provokasyon girişimleri ve hemen sonrasında Litvanya’daki barışçıl protestoların Rus trol ağları tarafından çarpıtılarak servis edilmesi, sürecin ne kadar yakından takip edildiğini açıkça göstermektedir. Tamamen hukuki, barışçıl ve insani bir etkinliğe bile tahammül edilememesi, yürütülen dezenformasyon savaşının boyutlarını gözler önüne sermiştir.

Tüm bu yaşananlar, doğru yolda olduğumuzu ve daha kararlı ilerlememiz gerektiğini bir kez daha göstermiştir. Önümüzdeki süreçte düzenlenecek organizasyonlarda, bugüne kadar aktif rol almamış tüm Çerkes kurumlarını ve yapıları daha güçlü şekilde yanımızda görmek istiyoruz. Bir sonraki adımda daha kalabalık, daha örgütlü ve daha etkili olmak için herkesi sorumluluk almaya davet ediyoruz.