Serginin açılışı öncesinde AC Ulusal Müzesi Müdürü Cıgun Fatim,ünlü Adıge arkeologu Levpeç'e Nurbıy ve müzecilik uzmanı Pşıpıy Fatim birer konuşma yaptılar.Cıgun Fatim ve diğerleri, konuşmalarında,sözkonusu sergi sayesinde Çerkes tarihinin derinliklerine inmenin olanaklı hale geldiğini söylediler.
Gümüş tas (3,500
yıl öncesi)
Pşıpıy Fatim, izleyicileri bilgilendirme amacıyla, geçmişe ilişkin bazı ilginç olayları da anlattı.Demirden üretilmiş yapıtlar, eskimiş ve kullanımdan kaldırılmış durumdalar,ama her bakıldığında, insanı etkileyen yapıtlar oldukları da yadsınamaz. Maykop Kültürü'ne ilişkin yapıtlara,ayrıca Tevçoj (kuzeyde) ve Maykop (güneyde) rayonlarındaki kazılar yoluyla açığa çıkarılmış olan arkeolojik bulgulara, konuşturma/diyalog gözüyle baktığınızda, karşınızda tastamam Nart destanı canlanıyor.
- Yüzükler altından ve değerli taşlardan (мыжъуашхъо) üretilme, -diye anlatıyorlar ünlü arkeologlarımız Levpeç'e Nurbıy ile Tev Aslan. -Parıldayan bu tür takılar çekici, çok güzel, ulusumuzun tarihini bize anlatıyorlar gibiler sanki. Ok ve yay takımları, küpeler ve kadın süs eşyaları ilgi çekici.
Demirciler tarafın üretilmiş
olan silahlar,evlerde kullanılan eşyalar ve bunların üretilme teknikleri
Pşıpıy Fatim tarafından anlatıldı ve ilginç karşılaştırma
örnekleri de sundu. Adıgelerin, kuşkusuz demirin eritildiği ve işlemden
(haddeden) geçirildiği modern fabrikaları yoktu, ancak ilginç demirci
atölyeleri (к1ыщ) vardı. Tarihsel olarak belirlendiği
üzere, demiri ilk kullanan uluslardan biri de Adıgeler
idiler, Adıge üretiminin yüksek kalitesi
ile ülkeler arası düzeyde tanınıyordu. Silahların, asker
giysileri ile zırhların ve ev gereksinmelerinin demirciler tarafından
nasıl üretildiklerini yerinde görmek ve incelemek istiyorsanız
Adıge Müzesi'ne gitmelisiniz. MÖ.XV-III.
Yemt'ıtl Nurbıy
Adıge maq,6 Şubat 2011
Çeviri:Hapi Cevdet Yıldız
