Santiago de Chile – Bugün Şili’ye ait olan, dev taş heykelleriyle ünlü Pasifiklerin Paskalya Adası’nda, adanın yerli halkı Rapa Nui’ler ile güvenlik güçleri arasındaki çatışmalarda 18 yerli ile 14 polisin yaralandığı bildiriliyor. Yerliler toprakların atalarına ait olduğunu söylüyor ve kendilerine geri verilmesini istiyorlar. Şili basınında çıkan haberlere göre, 3 Aralık Cuma günü yaşanan çatışmalar polisin bir yerlinin işgal ettiği arsayı boşaltmak istemesi üzerine çıktı. 

Yerliler, 19 yaralının hepsinin yerli halktan olduğunu, polislerden hiçbirinin yaralanmadığını iddaa ediyorlar. Rapa Nui halkından bir avukat, polisin yerli halka karşı av tüfekleri ve cop kullandığını, sözkonusu arazinin bir hükümet yetkilisi tarafından yerlilere satıldığını ve bugün zorla bu araziden tahliye edilen yerlilerden on tanesinin Eylül ayından beri burada yaşadıklarını söylüyor. 

“Böyle bir şey ilk kez başımıza geliyor!”

Şili hükümeti, düzeni yeniden kurmak için adaya özel polis birliklerini gönderdiğini açıklarken, Rapa Nui halkının sözcüsü Lola Tuki, Eylül ayından beri üzerinde yerlilerin yaşadığı arazi parçasının zorla tahliye edilmesini eleştiriyor: “ böyle bir şey daha önce hiç başımıza gelmedi, hatta Pinochet diktatörlüğü döneminde bile” diyor. Şili parlementosundaki sol muhalifler de hükümeti sorunu şiddet kullanarak çözmeye çalışmaması konusunda uyardı.

Rapa Nui’ler, son yıllarda, atalarından yasadışı yollarla alındığını iddaa ettikleri  onlarca araziyi işgal etmiş durumdalar. Adada yaşayan toplam 5000 kişiden 2200’ü Rapa Nui halkının üyesi.    

Ekonomik olarak Şili'ye bağımlı olmalarına rağmen, Rapa Nui’ler bağımsızlık talep ediyorlar. Bu durumda Paskalya Adası bir mini devlet olacak... Ada 171 kilometre kare büyüklüğünde ve Şili’den 3765 km uzakta.

Taze sebze, et ve balık dışında hemen herşeyin teknelerle ve uçakla taşındığı adada vergi yok. Adanın bütçesinin tamamı Şili’nin 5. eyaleti Valparaiso tarafından karşılanıyor, ada da zaten yasal olarak bu eyaletin bir parçası sayılıyor. Bunun dışında adadaki dev taş figürleri ( Mohai) görmeye gelen dünyanın her tarafından zengin turistlerin bıraktıkları döviz adanın tek gelir kaynağı.

Bağımsızlık yanlıları, köklü Polinezya kültürünün bir parçası olduklarını iddaa ediyorlar. Bağımsızlık istemelerinin nedeni, bununla ekonomik bir avantaj elde edecek olmaları değil; daha çok, yüzyıllarca süren İspanyol işgali ve sonrasında da Şili’nin kültür hegemonyası altında kendi kültürlerinin neredeyse yokolmak üzere olması. Dev taş heykelleri ile ünlü Paskalya Adası 1888’de Şili tarafından ilhak edildi. (APA/dpa/dapd)

Die TAZ, 6 Aralık 2010
Çev: Hatko Schamis
Cherkessia.net