Аужырэ илъэсхэм фирмэм абхъаз, чэчэн, урыс, ермэл лъэпкъ музыкэр зытетхэгъэ дискхэри къыдигъэкIыгъэх.
Sözkonusu firma bu son dönemde Abhaz, Çeçen, Rus ve Ermeni müzikleri üzerine diskler de basmıştı.
Фирмэм адыгэ лъэпкъ музыкэр щытыратхэным фэшI Адыгэ Республикэм культурэмкIэ иминистрэу Чэмышъо Гъазыйрэ министерствэм иотдел ипащэу Шэуджэн Бэлэрэ зэхэщэн Iофыгъохэр зэрахьагъэх. Проектым гуетныгъэ ин хэлъэу дэлэжьагъ Урысыем икомпозитормэ я Союз хэтэу Гъот Аслъан. Фирмэм ифондрэ редакторым ипшъэрылъхэм япхыгъэ Iофыгъохэмрэ ащ ыгъэцэкIагъэх. Москва зэрэщыпсэурэр ыгъэфедэзэ, тилъэпкъ искусствэ дунаим нахьышIоу щашIэным фэшI егъэжьэпIэшIухэр ышIыгъэх.
Adıge Ulusal Müziği’nin firma tarafından basılması için Adıge Cumhuriyeti Kültür Bakanı Çemışo Ğazıy ile Bakanlık Şube Müdürü Şevgen Bel gerekli girişimleri yerine getirdiler. Rusya Besteciler Birliği üyesi Ğot Aslan, sözkonusu projenin gerçekleşmesi konusunda özverili çalışmada bulundu. Firmanın fonu ile redaktörün sorumluluğuna bağlı sorunları çözen de Ğot Aslan’dır. Moskova’da yaşamakta olması nedeniyle, ulusal sanatımızın dünyaca tanınmasında gerekli ön girişimleri o, Aslan yapmıştır.
Адыгэмэ ямузыкальнэ культурэ жанрэ зэфэшъхьафхэмкIэ къэпIотэн зэрэплъэкIыщтыр дискым тетхагъэхэм къаушыхьаты. ЖъонакIом, натрыфыр зыпкIэрэм, мэкъуаом, нэмыкIхэми афэгъэхьыгъэ орэдхэр IофшIэным ехьылIагъэх. ШакIом, ощхым, ИлъэсыкIэм афэгъэхьыгъэхэри гъэшIэгъоных. Тарихъ, лIыхъужъ орэдхэр, нарт пщыналъэхэр нэмыкI музыкальнэ шапхъэхэм адештэх.
Diskte yer alan örnekler, Adıge müzik kültürünün değişik türlere ayrılmakta olduğunu kanıtlıyor. Çift sürme, mısır çapası, ot biçme ve benzeri konulu şarkılar işe bağlıdır. Av, yağmur, Yeni yıla ilişkin olanlar da çarpıcı. Tarihe ve yiğitliğe ilişkin şarkılar, Nart şarkıları ve diğer müzikal örnekler de diskte yer alıyor.
Дискым тетхагъэмэ ащыщ Шагудж Мыхьамодэ пщынэмкIэ къыригъаIощтыгъэ «Ислъамыер», жъыур ащ игъус. «Чэбэхъан изэфакIу», «Хьагъэуджым изэфакIу», «Мамрыкъом иорэд», «Абрэдж Нухьэ иорэд», «Сэрмафэр», «Нарт къашъор», «Саусырыкъорэ ТIотIрэщрэ зэрэзэзэуагъэхэр», нэмыкI лъэпкъ къэшъо орэдхэри дискым тыратхагъэх.
Diskte –müteveffa ünlü Adıge pşınave- Şaguc Mahmud’un çaldığı “İslamıy” ve jıv da bulunuyor. “Çebehan’ın Zefak’o”su, “Hağevcı’nın Zefak’o”su, “Mamrıko’nun Şarkısı”, “Abreg Nuh’un Şarkısı”, “Sermafe”, “Nart Qaşo/Dansı”, “Savsırıko ile T’ot’reş’in Çarpışması” ve daha başka dans müzikleri de diskte yer alıyor.
Къоджэшъэо Къадырхъанэ, Лъэцэрыкъо Кимэ, Шагудж Мыхьамодэ япщынэхэр зэрагъэбзэрабзэхэрэм, КIыкI Аслъанбэч, Мэрэтыкъо Аслъан, КIурэщэ Арсен шыкIэпщынэр «къызэрагъэгущыIэрэм», жъыокIо IэпэIасэхэм уядэIу пшIоигъомэ, Москва къыщыдагъэкIыгъэ дискыр IэпыIэгъушIу къыпфэхъущт. Литературэмрэ шIэныгъэмрэ япхыгъэ Iофхэр Унэрыкъо Рае ыгъэцэкIагъэх.
-Müteveffa kadın pşınave- Koceşave Kadırhan, -müteveffa pşınaveler- Tletserıko Kim ile Şaguc Mahmud’un akordiyonlarını nasıl konuşturduklarını, Ç’ıç’ Aslanbeç, Meretıko Aslan ve K’ureşe Arsen’in kemençeyi nasıl “konuşturduklarını”, jıvak’o/vocal eşlik edenlerin özel yeteneklerini dinlemek isteyenler için Moskova’da yayınlanmış olan bu disk yardımcı olacaktır.
Дискэу къыдагъэкIыгъэм ипчъагъэ бэп. Ащ фэшI Интернетым къипхын плъэкIыщт.
Disk, çok sayıda baslmış değil. Bu bakımdan disk’i internetten izlemek ve aktarmak gerekir .
Adıge Maq,11 Haziran 2010
Çeviri:Hapi Cevdet Yıldız
