Гъатхэпэм (мартым) и 14-м, Черкесск къалэм, пщыхьэщхьэм и унэ пщIантIэм дэт машинэ тхьэщIыпIэм хьэдэгуузу къуагъдэуэу щIаукIыхьащ адыгэ щIалэ щыпкъэ Жьыкъуэ Аслъэн. КъЧР-м и МВД-м къызэритамкIэ Аслъэн зэшэзэпIэу илIыкIащ щIапхъэджащIэр щэ уэгъуэу кIэрахъуэкIэ къызэреуам. Шэхэр техуащ щIалэм и щхьэм…
Örnek Adıge genci Jıkhue Aslan, Mart'ın 14'ünde, Çerkessk şehrinde, evinin önündeki oto yıkama yerinde iç acıtıcı bir şekilde öldürüldü. Karaçay-Çerkes emniyetinin bildirdiğine göre, Aslan, saldırganların üç el ateşi ile anında öldü. Kurşunlar gencin başına isabet etti.
ЛIыгъэ мыкIуэщIыж зыхэлъ, къикIуэт зымыщIэ, цIыхугъэ нэс зыхэлъ щIалэ бжьыфIэм зэрымыщIэкIэ теуэу, ар гъуанэдэуэу зэраукIам и хъыбарыр гур зыкъутэ гуауэу хэIуащ. Ар зэхэзыхауэ, имыгъыдзыха ди республикэми, гъунэгъу хэгъуэгухэми къинакъым лъэпкъыгу зыкIуэцIылъ зы адыгэ. Аслъэн и бынищым, и унагъуэм, и Iыхьлыхэм, и ныбжьэгъухэм къатепсыха нэщхъеягъуэ къызэрымыкIуэр зэрыадыгэ лъэпкъыу, зэрыреспубликэу дагуэшу цIыхубэр ягуэуващ.
Yüksek insani değerlere sahip, korkusuz ve baş eğmez bir yapısı olan gösterişli gencin acı ölümü hemen duyuldu. Cumhuriyette ve komşu bölgelerde, bu olayı duyup ta üzülmeyen ulus sevgisi taşıyan hiçbir Adıge kalmadı, Bütün cumhuriyet ve bütün Adıge ulusu, Aslan'ın üç çocuğu, eşi, arkadaşları ve yakınlarının bu büyük acılarını paylaştılar ve bütün halk olarak destekte bulundular.
ФIэщ щIыгъуейщ зи гур къабзэу, зи нэгу зэлъыIухауэ, гуфIэпсыжу дунейм тета Аслъэн къызэрытхэмытыжыр. Езэгъыгъуейщ зыми зи зэран езымыгъэкIыу, атIэ, фIырэ псапэрэ зылэжьу, ныбжьэгъу пэжу псэуа щIалэм хуэмыфащэу и гъащIэр зэрызэпаудам. Ар зылэжьа щIэпхъэджащIэ къанлыми, езыгъэлэжьахэми зэи тыншыгъуэ псэкIи, IэпкълъэпкъкIи ягъуэтынукъым.
Temiz kalpli ve yaşam sevgisi ile dolu olan Aslan'ın aramızda olmamasına inanmak çok zor. Kimseye bir zararı olmamış, tam tersine iyiliksever ve gerçek bir dost olan bu gencin hak etmediği bir şekilde öldürülmüş olmasını kabullenmek güç. Bunu yapan zorba ve onu yaptıranlar huzur ve rahat yüzü görmeyeceklerdir.
Аслъэн зыфIэкIуэдар и унагъуэм и закъуэракъым. ХэщIыныгъэшхуэ игъуэтащ ар псэемыблэжу зыхуэлэжьа адыгэ лъэпкъым. Аслъэн ящыщт КъЧР-м и щIалэгъуалэ Адыгэ Хасэм и пашэхэм, жыджэру хэтт лъэпкъ Iуэхур зэфIэхыным. Хэлъхьэныгъэшхуэ хуищIт адыгэ щэнхабзэр, анэдэлъхубзэр къэIэтыжыным. Черкесск къалэм Адыгэ Джэгу щызэхэшэнми, нэгъуэщI IуэхугъуэфIхэр егъэкIуэкIынми и IыхьэфI хилъхьэт. Мызэ-мытIэу ар зэхэзышэ щIалэгъуалэр игъэгушхуэу, мылъкукIэ щIэгъэкъуэн яхуэхъут.
Aslan’ın kaybı sadece ailesinin kaybı değildir. O, uğrunda fedakârca çalıştığı Adıge ulusu içinde büyük bir kayıptır. Aslan, Karaçay-Çerkes’in Genç Adıge Xase’sinin önderlerindendi ve ulusal kimlik ile ilgili konularda sakınmasız çalışırdı. Adıge kültürü ve Adıge diline büyük katkıları olmuştur. Çerkesk şehrinde başlatılan toplu düğünlerin organizasyonunda bulunmuştur. Bir çok kez gençlerin çalışmalarına maddi katkılarda bulunmuş ve onları cesaretlendirmiştir.
Лъэпкъ тхыдэр, адыгэ хабзэр хъумэнымкIэ сыт хуэдэ Iуэхури ядиIыгъыу, и сэбэпыныгъэ Iуэху куэдымкIэ яригъэкIыу Аслъэн Адыгэ Хасэми хэтащ.
Aslan, ulusal tarih ve Adıge kültürü çalışmalarını destekleyerek, bir çok çalışmaya katkı sağlayarak Adıge Xase’de görev yapmıştır.
Iуащхьэмахуэ япэ дыдэу цIыху дэкIам—Хьэшыр Чылар— а гъуэгуанэр зэрызэпичрэ илъэс 180-рэ зэрырикъум и фэеплъу гъэ кIуам зэхаша экспедицэр зэзыгъэпэщахэм, а бгы уардэм дэкIахэм Жьыкъуэ Аслъэни ящыщт. Апщыгъуэм тхыдэ гъуэгуанэм къытрагъэзэжу Iуащхьэмахуэ и щыгум ихьахэм ди республикэм щыщу яхэта щIалэхэм Аслъэнт я пашэр. Уэсри, уэшхри, жьыбгъэри къызэранэкIыу бгы лъагэм дэкIа ди щIалэхэм къагъэзэжа нэужь, лIыгъэ зэрахьам теухуауэ тхыгъэ дгъэхьэзыру Аслъэн зыIудгъэщIат. «Дэ лIыгъэ зетхьауэ аракъым, атIэ щыгъынкIи, IэмэпсымэкIи хуэмыхьэзыру, илъэс 180-кIэ узэIэбэкIыжмэ а гъуэгу хьэлъэр япэу зыкIуа ди адэжьым зэрихьа лIыгъэм и фэеплъыр дгъэлъэпIауэ аращ»,— жиIат абы. Лейуэ ущытхъуу фIэфIтэкъым Аслъэн, адыгэлIым и щэныр зыхэлъ щIалэ ахъырзэманти.
Geçen yıl, bu heybetli dağa(Oşhamafe) ilk çıkan Haşir Çılar’ın bu tırmanışı gerçekleştirişinin 180. Yıl dönümü anısına düzenlenen geziye katılanlardan biri olan Jıkue Aslan, tarihin tekerrürünü sağlayacak olan Oşhamafe zirve yürüyüşüne cumhuriyetimizden katılanların lideriydi. Yağamur, kar ve rüzgarları yenerek zirveye çıkan gençler bu yürüyüşlerini tamamlayarak döndüklerinde; O, “Biz bir kaharamanlık yapmadık, sadece 180 yıl önce özel giysi ve ekipman olmaksınızın ilk defa oraya çıkma başarısını gösteren atamızı anmış olduk” demişti övülmeyi sevmeyen ve Adıge karakteri taşıyan Aslan.
АпхуэдизымкIэ Адыгэ Хабзэр, цIыхугъэр и лъым къабзэу хэтти, щыпкъагъэр, икърарыр, шыIэныгъэр, лIыгъэр, хьэлэлыгъэр, зэпIэзэрытыныгъэр сыт щыгъуи къыдэгъуэгурыкIуэти, умыгъэщIэгъуэн плъэкIтэкъым.
O kadar çok insani değere, kahramanlık, temiz kalplilik ve şahsiyet özelliklerine sahipti ki hayret etmemek elde değildi.
ЩIалэ бжьыфIэм и дуней тетыкIа къабзэр ар зыхэта адыгэ щIалэгъуалэм щапхъэфIу игъащIэкIи къахуэнэнущ. Езыр спортсмен нэст. Абы щIэблэр зыхуиущий зэпытыр зыт—зэщIэплъауэ, губжьыр къатекIуэу Iуэху пхэнж зэрамыхьэн, акъыл зыхэлъ Iуэхур и кIэм нагъэсу ялэжьынрат. Сыт хуэдэ Iуэхури мамырыгъэкIэ зэфIэхыным къыхуриджэу, щIалэгъуалэр зэщIэзыгъэстхэм япэувт.
Onurlu gencin temiz yaşamı, ait olduğu Adıge gençliğine güzel bir örnek olarak kaldı. Kendisi çok iyi bir sporcuydu. Onun yeni nesle yönelik öğretisi şuydu: Gençlik heyecanı ve kızgınlıkla yanlış bir yola sapılmaması, akılcı bir şekilde problemlerin çözülmesi. Her türlü sorunu çözmenin barışçı bir yolla olması konusunda çağrıda bulunur ve gençleri kışkırtmalara karşı korurdu.
Аслъэн зыми пищIтэкъым къызыхэкIа адыгэ лъэпкъыр, и Хэкур. Ауэ нэгъуэщI лъэпкъхэри игъэпудтэкъым. Абы и щыхьэтщ лъэпкъ псоми къахэкIа ныбжьэыгъуфIхэр и лъэужьым къызэринар.
Aslan, içinden çıktığı Adıge ulusunu ve vatanını hiçbir şey ile kıyaslamazdı. Ancak başka halkları da küçümsemezdi. Her halktan takipçilerinin olması bunun kanıtıdır.
Хьэлъэщ икърар ин зыхэлъа щIалэфIым блэкIа зэманкIэ и гугъу пщIыну. Ар дунейм зэрехыжар акъылым къыгурыIуэми, абы псэр езэгъыну хуейкъым.
Yüksek şahsiyetli bu değerli gencin geçmişinden bahsetmek zor oluyorç Onun vefatını akıl kabul etse de kalp kabul etmiyor.
—ПщIэрэ щIыхьрэ иIэу къытхэтащ Аслъэн. Ар уи дзыхь зэбгъэзын, сыт хуэдэ IуэхукIи узыщыгугъын щIалэ нэст. Гуауэшхуэщ адэм гу щамыхуэу къэна бынищыр ибэ зэрыхъуар. Ди фIэщ тхуэщIкъым бжэр Iуихыу Хасэм Аслъэн къызэрыщIэмыхьэжынур, абы гъэтIысауэ, губзыгъэу къыхилъхьэ и IуэхуеплъыкIэхэр зэхэдмыхыжыну. А псоми щIэх деувэлIэфынукъым…Сыхуейщ Аслъэн тщымыгъупщэу гуапэу ди гум илъыну, абы и фэеплъыр игъащIэкIи тхъумэну,—жеIэ Аслъэн зыхэта ЩIалэгъуалэ Хасэр зи къудамэ КъЧР-м и Адыгэ Хасэм и унафэщI Шэрджэс Мухьэмэд.
-Saygı duyulan ve değer verilen bir insan olarak aramızda bulundu Aslan. O her konuda güvenilir bir insandı. On doyamadan babasız kalmış üç çocuğun durumu çok acı verici. Xase’nin kapısını açıp içeri girerek, mantıklı ve sakin bir şekilde konuşarak onu göremeyecek olmamız inanılması zür bir durum. Buna çabuk alışamayacağız… Umuyorum ki Aslan hiçbir zaman kalbimizden çıkmayacak ve onu sonsuza dek yaşatacağız, - diye konuşan Aslan’ın mensubu olduğu gençlik Adıge Xas’sinin bağlı olduğu Karaçay-Çerkes Adıge Xase Başkanı Çerkes Muhamed.
НыбжьэгъуфIу, адэ гумащIэу, щхьэгъусэ пэжу, къуэ щыпкъэу, икърарышхуэ зиIэ цIыхуу дунейм тета Жьыкъуэ Аслъэн щыщIалъхьэжащ и къуажэ Инжыджышхуэ. Илъэс 36-рэ фIэкI зи мыныбжь щIалэм къызэринэкIа гъащIэ гъуэгум уриплъэжмэ, абы псапэу, IуэхуфIу илъэжьамрэ, ехъулIэныгъэу зыIэригъэхьамрэ гъунэ иIэкъым. А псори ахърэтым фIыгъуэу щигъуэтыжыну Тхьэм дыхуолъэIу!
İyi bir arkadaş, dost, baba, eş ve evlat olarak yaşamış olan Jıkue Aslan, köyü olan Yinjıcışxue’de toprağa verildi. Sadece 36 yaşında olan gencin geride kalan hayatına bakılınca görüyoruz ki, onun yaptığı iyilik, sevap ve başarıların sonu yok. Ahirette bunun karşılığını alması için Allah’a yalvarıyoruz!
ЛIыщIыгъуэ жыжьэхэр къызэзынэкIа Iуащхьэмахуэ щыму лIыхъужь куэдым яхуихъумэ фэеплъым яхэхъуащ. Ар Iуащхьэмахуэ и щыгур зыгъэунэхуа Жьыкъуэ Аслъэн и фэеплъыращ…Бгы уардэм и хьэуа къабзэм хэту игъащIэкIи ихъумэн фэеплъыращ…
Asırlar boyunca, kahramanlık anıları içinde korunan Oşhamafe’ye bir kişi daha katıldı. Oda, Oşhamafe zirvesini gören Jıkue Aslan’ın anısıdır… Heybetli dağın temiz havasından ilelebet koruyacağı anısı…
Хутэ Iэминат
Xute Aminat
Kaynak: Elot.ru, 17 Mart 2010
Çeviri: Tegulan Yakup Temel
Cherkessia.net
