Çerkesya'yı ve Çerkes halkını yok sayanlar daima, suskun, aciz, pısırık, hakkını savunamayan, kendi kabuğu içine çekilmiş bir toplum bekledi.

Bu yüzden, halkın içinden çıkan bazılarına şunları söyleme cesareti verdi

-Ülkenin yeniden Çerkesyalaşması bir hayalden ibarettir.

-Çerkes Diyasporasının anayurda geri dönüşü sizin bu gizli/ açık istekleriniz tarafından törpülenmektedir.

-Anayurt toprakları tamamen parçalanmıştır. Bir araya getirilmesi mümkün değildir. Adacıklar şeklinde ayrılmış yurt parçaları arasında yüzlerce km. toprak Çerkessizdir.

-Sizin orada yazdıklarınız, çizdikleriniz, söyledikleriniz, haykırdıklarınız, bize baskı, tehdit, sindirme olarak geri dönüyor.

-Çerkesler bir araya gelemezler. Beraberce iş üretemezler.

-Tek bir ulus olmayı başaramazlar.

-Çerkesçe; Türkiye'de önümüzdeki bilmem kaç yıl sonra yitik diller kapsamına girecektir.

-Çerkesler, tarihin tozlu sayfalarında yok olmak üzere olan bir halktır.

***

Bunları söyleyenler o umutsuz, şom ağızlarını açtıkları gibi, aslında bazı gizli gerçekleri de farkında olmadan söylediler.

Örneğin "Eski düşmandan, dost edinilemediğini!"

***

Fakat topluma umutsuzluk aşılarken, Çerkes halkı için derli toplu, nasıl makul bir öneride bulunduklarını hiç bir zaman söylemediler.

Hiç bir çözüm yolu önermediler.

Aksine, yolun çözümsüzlük, bitkinlik, kayıp ve ölüm olduğunu anlattılar.

Hangi insan, hangi halk, sonunun ölüm ve yokoluş olduğunu bilmez.

Öleceğim diye bütün yaşamını yeisle ve hüzünle geçiren adama ne derler?

***

"Ya yavaş yavaş öl! Ya hızlıca intihar et!"

Her şekilde benden bekleme kendin öl diyor, Çerkesya'nın, Çerkes halkının düşmanları.

Güdük ol, sessiz kal, yavaşla, yavaş yavaş kendini donmaya hazırla! diyorlar.

***

Bilin ki içimizdeki güdüklerin bakışları, kendi köy çitlerinin bittiği yer ile sınırlıdır.

Çünkü onlar, tarihi biraz bilseler dahi, belli bir tarih anlayışı geliştirmeyi becerememişlerdir.

Her toplumun tarihinde, inişler kadar çıkışlar, acılar kadar mutluluklar olur.

Trendler, modalar, çağlar, toplumlar değişir. Fakat bazılarının bu değişimden haberi olmaz.

Çünkü onlar, resmin bir köşesine odaklanıp, tablonun bütününü görmeyi başaramazlar.

Zamanın ve mekanın tutsaklarıdırlar.

Onlar, kendilerini rehin almış, tehdit sahiplerinin köleleri olduklarının dahi farkında değillerdir.

Tabii özgürlük böylesine yakışmaz.

Zira özgür olabilmek için önce beynindeki, yüreğindeki zincirleri kırman gerekir.

Bazı zorlukları, engelleri, acıları, izolasyonları, mahrumiyetleri göze alman gerekir.

Bir şeyleri başarabilmenin yegâne koşulu, ilk önce ona derin bir inanç duyman, onu gerçekten istemen ve ne gerekiyorsa yapmandır.

Bir şeyleri başarabilmenin yolu, hayal etmen, başaracağına ve kendine güvenmendir.

Bir şeyleri başarabilmek için, birlik olmak, çok çalışmak, çok düşünmek ve hedeflerini makul ölçülerle yakından uzağa planlamak gerekir.

Her şeyden önemlisi başarı için bazı başarısızlıkları göze almandır. Risksiz başarı yoktur.

***

Çerkes Ulusu, kendi üzerine yapışmış umutsuzluk heyülâsını, hareketsizlik hâlini, bu ölü toprağını reddetmektedir.

Tam da  bazı düşmanlarının düşündüğü gibi, canlı, enerjik, sinerjik bir halktır.

150 yıllık bir travmaya, ardı ardına gelen darbe ve depresyonlara rağmen hala diri ve ayaktadır.

Çerkes Ulusu, kendini savunabilecek barışçıl ve akılcıl silâhlara sahiptir.

Çerkesler kuzulaşmayacak, çakallaşmayacak, köpekleşmeyecek, çobanlaşmayacaktır.

Atalar sözünde denildiği gibi "Adıǵelik İnsanlıktır!"

Öyleyse Çerkesler önünde tek yol Adıǵeleşmek/ Çerkesleşmektir!

'Kuzu kuzu mee! '