(Rahmetli) İsmet İnönü’ye kurmayları, tek partili dönemden çok partili döneme geçiş sürecinin yaşandığı zamanlar da şöyle bir öneri getirirler:

- Rakiplerimiz meydanlarda ‘Allah, kitap’ diyerek halkın desteğini alıyorlar. Sizde konuşmanızda Allah’ın adını ansanız...

İnönü kürsüye çıkar, konuşmasını yapar. Kurmaylar pür dikkat dinlerler, fakat Allah’ın adını andığına şahit olamazlar.

Paşa konuşmasının ardından, kendinden bekleneni yerine getirmiş insanların gönül rahatlığı ve huzuruyla kurmaylarına bakar. Onlar ise hayretle;

- Paşam Allah adını anacaktınız ya... dediklerinde;

- Alla(ha ı)smarladık dedim, işitmediniz mi? der. 

***

Kendi deyimleri ile ‘tüm Çerkes toplumunu temsil etme yükümlülüğü [*]’ olan Kaffed’de İsmet İnönü misali yarım ağızla Çerkes diyor.

Kaffed’e ait sitede, Kaffed’in ilkelerini sunduğu bir sayfası var. Burada:

KAFKAS DERNEKLERİ FEDERASYONU İLKELERİ:

Tarihin en eski dönemlerinden beri, yaşadıkları anayurt Kafkasya’da eşsiz bir dil ve kültür geliştiren, yüzyıllarca süren onurlu bir direnişe rağmen, büyük devletlerin ve Çarlık Rusyası’nın kolonyalist politikaları, stratejik hedefleri doğrultusunda soykırıma uğrayan ve 1860’lı yıllarda acımasız bir sürgün ile anayurtlarından koparılmak istenilen, her türlü olumsuz koşullara ve engellemelere karşın atalarından aldıkları dil ve kültürlerini yaşatan, dünyanın dört bir yanına dağıtılmış olsalar da her zaman anayurtları ve birbirleriyle ilişkilerine sürdüren Çerkesler, kültürlerinin korunması, yaşatılması ve geliştirilmesine katkıda bulunmak, Çerkes kültürünün Türkiye ve tüm dünyada tanınmasına çalışmak, Çerkes toplumu ile diğer toplumlar arasında dostluğu ve işbirliğini yaygınlaştırmak, sorunlarına barışçı çözüm önerileri üretmek, Kafkasya ile diasporada yaşanan ülkeler arasındaki dostluk ve işbirliğinin geliştirilmesine çalışmak, insan haklarının ulusal ve uluslararası düzeyde gelişmesine katkıda bulunmak, böylece üyelerine, topluma, yaşadıklara ülkeye ve insanlığa çok yönlü hizmetler sunmak ortak paydasında bir araya gelerek, Türkiye’de Kafkas Derneklerini ve bu derneklerin bir araya gelmesiyle, Kafkas Dernekleri Federasyonu’nu (Kaffed) kurmuşlardır.

Şeklinde, ilkelerini anlatmak için öznesi ile yüklemini zor bulduğumuz uzun bir girizgâh cümlesi kurmuşlar. 

 İsmet İnönü’nün demediğini diyoruz; Allah – Allah!.. Kafkasya’da eşsiz bir dil ve kültür geliştiren ... Çerkesler, .... Çerkes kültürünün Türkiye ve tüm dünyada tanınmasına çalışmak, Çerkes toplumu ile diğer toplumlar arasında dostluğu ve işbirliğini yaygınlaştırmak. v.b. ne güzel yaaaaa.

Kafkasya’da eşsiz bir dil ve kültür geliştiren Çerkesler. Ne güzel söylenmiş.

Bir dil ve bir kültüre sahip bir halktan, bir ulustan bahsetmeğe başlamışlar. Benim ulusumdan Çerkes(Adıge)lerden bahsediyorlar (galiba). 

Okumağa devam ediyoruz...

ÖZEL İLKELER - ANAYURT VE KÜLTÜR:

Kaffed, Çerkes dilleri ve kültürlerinin Anayurt Kafkasya’da oluşup geliştiğini kabul eder.

Bu kültür varlıklarının ve özelliklerinin özgün biçimleriyle korunup, kendi iç  dinamikleri ile geliştirilebilmesi açısından yaşamsal önemde olan Kafkasya’daki Cumhuriyetlerin gelişmesi ve kalkınmasını destekler, diasporanın Kafkasya ile en yakın düzeyde ilişki kurmasına özel önem verir ve özen gösterir.

   ***

GENEL ÇALIŞMA YÖNTEMİ:

Kaffed, çalışmalarını bilimsel temeller esasında yapar. Çerkes tarih, kültür ve dillerinin araştırılması, geliştirilmesi ve tanıtımına yönelik çalışmaları destekler.

ÖRGÜTLENME - GÜÇ BİRLİĞİ:

Kaffed’i oluşturan derneklere üyelik tüm topluma açıktır. Kaffed ve üye derneklerin faaliyetlerinde demokratik işleyiş esastır. Bu nedenle Kaffed’in tüm  Çerkes toplumunu temsil etme yükümlülüğü  vardır.

Bir daha hayretlere düşmemek elde değil. Yeniden ‘- Allah-allah!’ dedirtiyorlar.

Şimdi bu da nereden çıktı, durup dururken. Tek dil, tek kültürden bahsederken Çerkes dilleri ve kültürleri ifadesi de nereden çıktı. 

Evet, Çerkesler dediklerinde hala Adıgeleri anlatmıyorlar(galiba). Hala onların anlayışı Çerkesler = Herkesler mantığında... Hatta eskiden dedikleri gibi ‘Kafkas ortak kültürü, aynı kültürün evlatları da demiyorlar.  Ne dediklerini kendilerinin de bildiğini sanmıyorum.

Önce Kafkasya’da eşsiz bir dil ve kültür geliştiren Çerkesler, ardından da Çerkes dilleri ve kültürleri diyorlar. 

Tek bir halktan; Adıge (Çerkes) halkından mı bahsediyorlar, Yoksa tüm Kafkas halklarına mı Çerkes diyorlar, anlamak imkansız.   

 Net olarak duyduğumuz şey ise; İnönü mantığıyla, yarım ağızla ‘Çerkesler’ dedikleri. Galiba, ‘Kafkas’ isminin yerine ‘Çerkes’ ismini koymanın yeterli olduğunu düşünmüş olmalılar.

Zihniyet, yine aynı zihniyet, hatta artık daha anlaşılmaza giden bir yolda…    

Bizede ‘- Allah-Allah!’ demekten başka bir şey kalmıyor.

Bunları söyledikten sonra birde; ‘Kaffed, çalışmalarını bilimsel temeller esasında yapar.’ Demiyorlar mı?

Bir daha Allah-Allah!   

Diasporanın Kafkasya ile en yakın düzeyde ilişki kurmasına özel önem verir ve özen gösterir.

Bir daha Allah-Allah, bu nasıl özel önem ve özen? 

Yüzyıla yakın bir süredir varlığını devlet düzeyinde sürdüren Çerkes (Adıge) bilim kuruluşları da bu özel önem ve özenden nasiplerini alıyorlar mı? Tüm Kafkasya’da, kuzeyi ve güneyin de kurulu bulunan herhangi bir bilim kuruluşunun herhangi bir eserinde veya tarih boyunca Kafkasya’yı gezen seyyahların eserlerinde, bu sizin bahsettiğiniz şekilde Çerkeslerden bahseden var mı? 

Kaffed’in bahsettiği  ‘Çerkesler’ bazen çok dilli ama tek kültürlü, bazen de tam tersine çok kültürlü, çok dilli veyahut da tek dilli ve tek kültürlüler. Kısaca bir sayfalık yazıda pek çok farklı ve tezat tanımlı ‘Çerkes’ ismi ile, iyi ki bilimsel temellere dayanarak, özel önem ve özen gösteriyorlar.   

‘Faşist bir çıkışla, Çerkes olmayan diğer Kafkas halklarına da bu ismi veriyorlar.’  diyeceğim ama bizimkilerin, bizim münafıkların [**] faşistlik yaptıklarını da sanmıyorum. Onlar sadece ‘çevir kazı yanmasın misali, Çerkes adına yeni kalıp biçiyorlar (galiba). 

Allah-Allah!, Allah-Allah!....

Çerkes denilince, biz Kaffed olarak ‘şunu-şunu anlıyoruz’ deseler de, biz de rahatlasak. 

Çünkü ne demek istediklerini anlamakta zorlanıyoruz. Bir dönemin aşırı Türk milliyetçilerinin

‘Türkiye’de yaşayan herkes’ Türk’tür dediği gibi; ‘Kafkasya’da yaşayan herkes Çerkes(Adıge)dir’ mi diyorlar.

Yoksa ‘ne mutlu Çerkes’im diyene’ demek mi yeni şiarları, bir bilsek.

Yoksa enternasyonalizme giden yolda Kafkasya ulusları Çerkes üst kimliği ile... bilmem ne, bilmem ne mi diyorlar.

Veyahut da bambaşka bir bilimsel tezle, elma ile armudu, Balkar ile Adıge’yi, Lezgi ile Çeçen’i, Avar ile Abazayı, hıristiyan Asetin  ile Budist bilmem kimi bir araya getirirsen; ‘olur Çerkes’mi diyorlar? 

Bilmiyoruz, bilemiyoruz. Çerkes dediklerinde ne anlatmak istediklerini anlamak artık imkânsız. 

Bu zihniyetle, cennetlik edecekler bizi. 

Daha biz çoook Allah-Allah! deriz..

 [*] İtalik karaktere sahip harflerle yazılan metinler Kaffed’e ait www.kafkasfederasyonu.org sitesinde ‘ilkelerimiz’ başlığı  altında  http://www.kafkasfederasyonu.org/kaffed/ilkelerimiz.htm adresinden alınmıştır.

[**] ‘Bizim münafıklar’ derken anlatmak istediğim şeyi sitemizde ‘Ah şu bizim münafıklar’ isimli daha eski tarihli bir fıkramda uzun uzun izah etmiştim.